จิต - ใจ

วันพฤหัสบดีที่ 14 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2551

สุดยอดอาจารย์

นักเทศน์หน้าเสาธง "ถาวร ชัยจักร"...ผอ.ร.ร.มัธยมฐานบิน

"ให้เชิญธงชาติขึ้นสู่ยอดเสาเวลา ๐๘.๐๐น. หรือเวลาเข้าเรียนในตอนเช้าตามความเหมาะสม ส่วนการลดธงในตอนเย็น ให้ลดธงในเวลา ๑๘.๐๐น. ทั้งนี้นักเรียนร้องเพลงชาติในขณะเชิญธงชาติขึ้นสู่ยอดเสาด้วยตนเอง ห้ามใช้วิทยุหรือแผ่นเสียง แต่ถ้าสถานศึกษาจะใช้แตรวงบรรเลงประกอบการร้องของนักเรียนด้วยก็ให้กระทำได้"

ที่กล่าวมาข้างต้น เป็นการเชิญธงชาติขึ้นสู่ยอดเสาของสถานศึกษาซึ่งเป็นการปฏิบัติตามระเบียบการเชิญธงชาติสยาม โดยประกาศใช้ครั้งแรกใน พ.ศ.๒๔๗๙นอกจากนี้แล้วยังมีกิจกรรมที่สำคัญอีก ๒ อย่าง ที่โรงเรียนปฏิบัติเหมือนกันคือ สวดมนต์ไหว้พระและ ฟังการอบรมจากครูหรือฟังครูด่านั่นเอง
แต่การเชิญธงชาติขึ้นสู่ยอดเสาของโรงเรียนมัธยมฐานบินกำแพงแสนอ.กำแพงแสน จ.นครปฐม ซึ่งมีนายถาวรชัยจักร เป็นผู้อำนวยการแล้วกลับมีความแตกต่างจากโรงเรียนทั่วๆ ไปอย่างสิ้นเชิง กล่าวคือ การเชิญธงชาติขึ้นสู่ยอดเสาเป็นพิธีกรรมอันศักดิ์สิทธิ์ มีการกล่าวคำปฏิญาณตน ที่สำคัญคือ นายถาวรจะยืนเล่านิทานธรรมะและนิทานชาดก ก่อนเคารพธงชาติทุกๆ เช้า ให้นักเรียนกว่า ๒,๕๐๐คน ฟัง โดยไม่เคยซ้ำเรื่องกันเลย และทำมาติดต่อกันเป็นปีที่ ๖ แล้ว ซึ่งอาจจะเรียกได้ว่า ผอ.ถาวร คือ นักเทศน์หน้าเสธง ก็ได้
เพราะเราไม่สามารถบรรจุวิชาศีลธรรมไว้ในหลักสูตรได้เพราะเวลาเรียนมีขอบเขตจำกัด โรงเรียนจึงใช้วิธีทำหลักสูตรโดยบรรจุวิชาศีลธรรมไว้ในพิธีกรรมหน้าเสาธง ๑ ชั่วโมง โดยจะแบ่งกับรอง ผอ.อีก ๓ คน มาช่วยสอนและช่วยเล่านิทานธรรมะ ทั้งนี้แต่ละคนต้องเขียนแผนที่จะพูดแต่ละวันด้วย เมื่อรวมแล้ว นักเรียนจะมีความรู้ด้านศีลธรรมครอบคลุมทุกเรื่อง นี่คือเหตุผลของนายถาวร

พร้อมกับเล่าให้ฟังว่าวันแรกที่ยืนเล่านิทานธรรมะ เด็กไม่สนใจฟังเลย แต่ก็ไม่คิดโทษเด็ก แต่กลับมองที่ตัวเราเองว่า หานิทานไม่สนุก หรือวิธีการนำเสนอที่ไม่ได้เรื่องกันแน่ จากนั้นก็ปรับปรุงเรื่อยมา ทุกๆ เช้าจะไม่ไปไหน เพราะมีหลักที่ว่า นักเรียนต้องมีความสำคัญที่สุด ด้วยเหตุนี้ ถ้าใครนัดประชุมเช้านอกโรงเรียน ผมจะปฏิเสธ หรือจะส่งครูคนอื่นไปแทน ซึ่งตลอดเวลาของการเป็นผู้อำนวยการมา ๖ ปี เล่านิทานธรรมะ รวมทั้งนิทานชาดกทุกวัน โดยไม่ซ้ำเรื่องกัน โดยเรื่องที่นำมาเล่านั้นทั้งจากการอ่านหนังสือ และดูรายการพุทธศาสนาทางโทรทัศน์ของดีเอ็มซี ทั้งนี้จะเขียนไว้ทุกๆ วัน
วันไหนนิทานสนุกเล่ามัน เด็กจะไม่คุย ถ้าเด็กคุยจะไม่โทษเด็ก ครูผู้เล่าต่างหากที่นำเสนอเนื้อหาที่ไม่น่าสนใจ รวมทั้งเรื่องการสอนหนังสือด้วย การที่ครูโทษเด็กว่า ไม่สนใจเรียนคุยกัน ครูต้องมองและสำรวจตัวเองก่อนว่า ได้เตรียมเนื้อหามาสอนเป็นที่น่าสนใจหรือเปล่า ครูคนไหนโทษเด็ก คือครูไม่รู้จักตัวเอง นายถาวร กล่าว
นอกจากความโดดเด่นของพิธีกรรมหน้าเสาธงแล้วยังมีนโยบายที่โดดเด่นอีก ๒ อย่าง คือ นักเรียนทุกคนไม่ต้องสอบเข้า เมื่อมาสมัครเพื่อที่จะเข้าเรียนแล้ว โรงเรียนจะมอบหนังสือคู่มือผู้ปกครองไปให้ฟรีๆ ๑ เล่ม ผู้ปกครองต้องกลับไปอ่าน ถ้าอ่านไม่ออก ลูกต้องอ่านให้ฟัง เนื้อหาของหนังสือจะออกไปในแนวการเลี้ยงลูกและธรรมะ พร้อมกับให้ข้อสอบไปช่วยกันทำทั้งครอบครัวอีก ๑๐๐ ข้อ ในวันมอบตัวผู้ปกครองจะต้องสอบ ทั้งนี้จะนำข้อสอบทั้ง ๑๐๐ ข้อ มาเลือกให้เหลือ ๕๐ ข้อ โดยจะสลับข้อกันทั้งข้อเขียนและเลือกคำตอบ ถ้าผู้ปกครองสอบไม่ผ่าน ลูกของผู้ปกครองจะไม่ได้เรียน
ทั้งนี้นายถาวรพูดไว้อย่างน่าคิดว่าพูดเรื่องดีๆทุกๆ เช้า พูดเรื่องดีๆ ทุกวัน จะทำให้ผู้ที่ได้ยินและผู้ที่พูดคิดและทำในสิ่งดีๆ ด้วย เด็กดีไม่ดีอย่าโทษเด็กต้องโทษพ่อแม่ครูผู้ปกครองว่า ฝีมือไม่ถึงที่จะสอนให้เด็กเป็นคนดีได้ โรงเรียนค้นพบกุญแจสำคัญที่ว่า การแก้ปัญหาต้องแก้ที่เหตุ และเหตุที่เด็กจะดี หรือไม่ดี ไม่ได้อยู่ที่ครู หากอยู่ที่สถาบันครอบครัวเป็นหลัก พ่อแม่เป็นครูคนแรก ถ้าครูคนแรกดีลูกย่อมดีด้วย ครูที่โรงเรียนเป็นเพียงครูคนที่๒-๓ เท่านั้น แม่แบบหรือแม่พิมพ์ซึ่งหมายถึงครูจึงเป็นสิ่งสำคัญ
ส่วนอีกสิ่งหนึ่งคือโรงเรียนนี้ไม่มีกระดิ่ง ระฆัง รวมทั้งสัญญาณใดๆ เป็นเครื่องบอกเวลาเข้าแถวหน้าเสาธง เวลาหมดคาบ เวลาพักกลางวัน รวมทั้งเวลาเลิกเรียน ที่เป็นเช่นนี้เพราะเกิดจากการฝึกอบรมเรื่องระเบียบวินัย ทุกคนมีนาฬิกา ทุกคนมีเวลาเป็นของตัวเอง ทุกคนรู้หน้าที่ และมีวินัยในตัวเอง กระดิ่ง ระฆัง รวมทั้งสัญญาณใดๆ จึงไม่ใช่สิ่งสำคัญ โรงเรียนแห่งนี้ทั้งครูและนักเรียนไม่ได้ยินเสียงเหล่านี้มากว่า ๕ ปี แล้ว
"พุทธศาสนาไม่ได้สอนให้ท่องจำหลักคำสอน การท่องจำหลักคำสอนได้ทุกข้อหรือจะสู้การปฏิบัติตามหลักคำสอนเพียงข้อเดียว ถ้านักเรียนมีศีลธรรม มีวินัย รู้หน้าที่ สิ่งที่ตามมาคือ การเอาใจใส่ต่อการเรียน เอาใจใส่ต่อการอ่าน มีความเพียรพยามยาม ซึ่งเป็นจุดเริ่มต้นของการเรียนเก่งนั่นเอง" นายถาวร กล่าวทิ้งท้าย

เสียงจากทีมบริหาร
อ.ประเจิดอยู่สงค์ รองผู้อำนวยการกลุ่มบริหารวิชาการบอกว่า นอกจากความโดดเด่นเรื่องศีลธรรมของนักเรียนแล้ว ศีลธรรมของครูก็แตกต่างจากโรงเรียนอื่นๆ เดิมทีครูกินเหล้า สูบบุหรี่ พอๆ กับนักเรียน แต่เมื่อครูได้ยินครูใหญ่ฝึกอบรมศีลธรรมนักเรียนหน้าเสาธง ซึ่งครูทั้งโรงเรียนก็ฟังอยู่ด้วย ทำให้ครูเกิดความละอายนักเรียน จากที่กินเหล้าสูบบุหรี่อยู่ก็ทยอยเลิก ในที่สุดจำนวนครูที่กินเหล้าสูบบุหรี่ เกือบจะไม่มีเลย โดยเฉพาะในระดับผู้บริหารถือว่าไม่มีเลย
ปีแรกครูให้ความสนใจกับแนวคิดของผอ.เพียงร้อยละ ๑๐ เท่านั้น ปีถัดมาก็เพิ่มขึ้น จนถึงปีที่ ๔ ครูจึงเห็นด้วยเกือบเต็มร้อย ที่เห็นชัดเจน คือ กินเหล้าสูบบุหรี่ รวมทั้งเรื่องชู้สาว หายจากโรงเรียนแห่งนี้ไปเลย
นอกจากนี้แล้วครูทุกคนในโรงเรียนซึ่งมีอยู่เกือบ ๑๓๐ คน จะต้องสอบวัดผลเรื่องคุณธรรมจริยธรรมทุกๆ ปี ด้วย
"ในส่วนของผู้ปกครอง ก็เช่นกัน แรกๆ ก็ไม่เห็นด้วยกับนโยบายของโรงเรียน แต่เมื่อโรงเรียนบอกว่า ทุกสิ่งที่เราทำ เราไม่ได้ทำเพื่อตัวเอง หรือทำเพื่อโรงเรียน แต่โรงเรียนทำเพื่อลูกหลานของท่าน ผู้ปกครองจึงเห็นด้วยกับโนยบายของโรงเรียน" อ.ประเจิด กล่าว

0 เรื่อง / ภาพไตรเทพ ไกรงู 0

ข้อมูลจาก คมชัดลึก

วันอาทิตย์ที่ 10 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2551

จิตตานุภาพ

จิตตานุภาพ คืออานุภาพของจิต แบ่งเป็น ๓ ประเภท คือ
• จิตตานุภาพบังคับตนเอง
• จิตตานุภาพบังคับผู้อื่น
• จิตตานุภาพบังคับเคราะห์กรรม

จิตตานุภาพบังคับตนเอง
“ ตนของตนย่อมเป็นที่พึ่งแก่ตนเอง ” เหตุนี้จึงต้องหัดบังคับตนเอง ผู้อื่นถึงจะเป็นศัตรูก็ไม่เท่าตนเป็นศัตรูต่อตนของตนเอง ถ้ายังไม่สามารถบังคับตนของตนเองให้ดีได้แล้ว ก็อย่าหวังเลยว่าจะบังคับผู้อื่นให้ดีได้

จิตตานุภาพบังคับตนเองมี ๗ ประการ
• บังคับความหลับและความตื่น
การหัดนอนให้หลับสนิทเป็นกำลังสำคัญยิ่งนัก เหตุที่ทำให้นอนไม่หลับมี ๒ ประการ คือ
๑.๑ ร่างกายไม่สบายพอ
อาหารที่ย่อยยากก็เป็นเหตุให้ร่างกายไม่สบายพอ ควรนอนตะแคงข้างขวา ถ้านอนหงายก็ควรให้เอียงขวานิดหน่อย ถ้าต้องการพลิกก็ควรพลิกจากขวานิดหน่อย แล้วกลับตะแคงขวาตามเดิม นอนย่อมให้อวัยวะทุกส่วนพักผ่อน อย่าให้เกร็งตึงและไม่ควรตะแคงซ้าย
๑.๒ ความคิดฟุ้งซ่าน
เวลานอนถ้าจิตฟุ้งซ่าน ควรคิดถึงสิ่งใดสิ่งหนึ่ง แต่อย่างเดียว ครั้นแล้วก็เลิกละไม่คิดสิ่งนั้น และไม่คิดอะไรอื่นต่อไปอีก กระทำใจให้หมดจดเหมือนน้ำที่ใสสะอาด
ควรบังคับตัวให้ตื่นตรงตามเวลาที่ต้องการ ก่อนนอนต้องคิดให้แน่แน่ว สั่งตนเองให้ตื่นเวลาเท่านั้น เมื่อถึงเวลาก็จะตื่นได้เองตามความประสงค์

• ทำความคิดให้ปลอดโปร่ง ว่องไว ในเวลาตื่นขึ้น อย่าให้เซื่องซึม “ ต้องเอาความคิดในเวลาตื่นเช้า ไปประสานติดต่อกับความคิดที่เราทิ้งไว้เมื่อวันวานก่อนที่จะนอนหลับ ” ก่อนนอนควรจดบันทึกกิจการที่เราจะต้องทำในวันรุ่งขึ้นนั้นไว้ในกระดาษแผ่นหนึ่งเสมอ พอตื่นขึ้นมาก็หยิบดูเพื่อปลุกความคิดให้ตื่น
• เปลี่ยนความคิดได้ตามต้องการ คือเมื่อต้องการคิดอย่างใดก็ให้คิดได้อย่างนั้น ทิ้งความคิดอื่น ๆ หมด และเมื่อไม่ต้องการคิดอีกต่อไป จะคิดเรื่องอื่นก็ให้เปลี่ยนได้ทันที และทิ้งเรื่องเก่าโดยไม่เอาเข้ามาพัวพัน คือทำใจให้เป็นสมาธิอยู่ที่กิจเฉพาะหน้า การเปลี่ยนความคิดเป็นเหตุให้ห้องสมองมีเวลาพักชั่วคราว ทำให้สมองมีกำลังแข็งแรงขึ้น
• สงบใจได้แม้เมื่อตกอยู่ในอันตราย หรือประสบทุกข์ อย่าให้เสียใจหมดสติสะดุ้ง ดิ้นรนจนสิ้นปัญญาแก้ไข เกิดความท้อถอยไม่ทำอะไรต่อไป ความสงบไม่ตื่นเต้นเป็นเหตุให้เกิดปัญญาประกอบกิจให้สำเร็จได้สมหวัง เราจะแก้ไขเหตุร้ายที่เกิดขึ้นแก่เราได้นั้นก็มีทางจะทำอยู่ ๒ ขั้น
๔.๑ ต้องสงบใจมิให้ตื่นเต้น
๔.๒ ต้องมีความมานะพยายาม

วิธีสงบใจที่ดีที่สุด หายใจยาวและลึก

• เปลี่ยนนิสัยความเคยชินของตัวจากร้ายเข้ามาหาดี การขืนใจตัวเองชั่วขณะหนึ่งอาจเป็นผลดีแก่ตัวเองตลอดชีวิต แต่การทำตามใจตัวขณะเดียวก็อาจเป็นผลถึงการทำลายชีวิตของเราได้เหมือนกัน
• ตรวจตราตัวของตัวเป็นครั้งคราวโดยสม่ำเสมอ ให้ทราบว่ากำลังใจมั่นคงขึ้นหรือไม่ ฝ่ายกุศลเจริญขึ้นหรือไม่ ฝ่ายอกุศลลดน้อยเบาบางหมดสิ้นไปหรือไม่ ใจยังสะดุ้งดิ้นรนหวั่นไหวอยู่หรือไม่
• ป้องกันรักษาตัวด้วยจิตตานุภาพ การสะดุ้งตกใจหรือเสียใจ ความกลัว เป็นเหตุให้เกิดโรคและโรคกำเริบ และเป็นเหตุให้คนดี ๆ ตายได้ คนไข้ถ้าใจดีหายเร็ว ความไม่กลัวตายรอดอันตรายได้มากกว่ากลัวตาย ความพยายามและอดทนเป็นเหตุให้สำเร็จสมประสงค์

จิตตานุภาพบังคับผู้อื่น
จิตตานุภาพอย่างอ่อน สามารถใช้สายตา น้ำเสียงและด้วยกระแสจิตประกอบคำพูด ซึ่งจะเป็นเครื่องจูงใจคนให้เชื่อฟัง ลักษณะไม่หวาดหวั่นครั่นคร้ามต่อใคร ๆ นั้นไม่ใช่ชีวิตหัวดื้อบึกบึนซึ่งไม่นับว่าเป็นจิตตานุภาพ ต้องเป็นคนสุภาพสงบเสงี่ยม เคารพนบนอบต่อบุคคลที่ควรเคารพ แต่ทว่าหัวใจของคนชนิดนั้นไม่หวาดหวั่นเกรงกลัวใคร และสามารถแสดงให้เห็นว่าตัวเป็นมนุษย์คนหนึ่งอยู่ในโลก และเป็นมนุษย์ที่รู้จักคิด รู้จักพูด รู้จักทำ
คนที่สามารถเป็นนายตนเอง ไม่ตกเป็นทาสของหัวใจคนอื่น และสามารถดึงดูดหัวใจคนเข้ามาเชื่อฟังเกรงกลัวนั้น ถ้าสังเกตให้ดีแล้วจะเห็นได้ว่ามีลักษณะ ๔ ประการ
• สายตาแข็ง มีอำนาจในตัว
• เสียงชัดแจ่มใส
• ท่าทางสงบเสงี่ยมและเป็นสง่า
• รู้จักวิธีชักจูงหัวใจคนให้หันมาเข้าในคลองความคิดของตัว
พยายามอ่านหนังสือหน้าหนึ่งโดยไม่กะพริบตาเลยทำให้สายตาแข็งได้ อ่านหนังสืออย่างช้า ๆ ให้ชัดถ้อยคำทุก ๆ ตัวและให้ได้ระยะเสมอกันทำให้เสียงชัดแจ่มใส
เวลาพูด พยายามพูดให้เป็นจังหวะอย่าให้ช้าบ้างเร็วบ้างและให้ชัดถ้อยคำเสมอ ไม่ให้อ้อมแอ้มหรือกลืนคำเสียครึ่งหนึ่ง เป็นการฝึกหัดให้เสียงชัดเจนแจ่มใส
บุคคลที่มีสง่า คือคนที่บังคับร่างกายให้อยู่ในอำนาจหัวใจได้เสมอ มีท่าทางสงบเสงี่ยมเป็นสง่าไม่แสดงอาการโกรธ เกลียด กลัว รัก ขมขื่น ตกใจ สะดุ้ง เศร้าโศก ให้ปรากฏ ไม่ทำอิริยาบถเคลื่อนไหวอันใดโดยไม่จำเป็น และโดยบอกความกำกับของใจ มีหน้าตาแจ่มใส อิริยาบถสงบเสงี่ยมเป็นสง่าอยู่ทุกขณะ การเคลื่อนไหวทุกอย่างทำด้วยความหนักแน่นมั่นคง อย่าให้รวดเร็วจนเป็นการหลุกหลิก หรือผึ่งผายจนเป็นการเย่อหยิ่ง หรืออ่อนเปียกจนเป็นการเกียจคร้าน ในเวลายืนให้น้ำหนักตัวถ่วงอยู่ทั่วตัวเสมอ ไม่ให้ถ่วงแต่ส่วนใดส่วนหนึ่ง
รู้จักใช้วิธีชักจูงหัวใจคนให้หันเข้ามาในคลองความคิดของเรา
• หลีกเลี่ยงไม่ให้เกิดมีสิ่งที่จะชักจูงให้เขาละทิ้งข้อแนะนำของเรา
• จูงใจเขาให้หันเข้ามาในทางที่เราต้องการทุกที

วิธีป้องกันตัวไม่ให้จิตตานุภาพของผู้อื่นบังคับเราได้
ให้ทำมโนคติให้เห็นประหนึ่งว่า กระแสดวงจิตของเราแผ่ซ่านป้องกันอยู่รอบตัวเรา จิตตานุภาพของผู้อื่นไม่สามารถจะเข้าถึงตัวเราได้ ให้ทำเวลาเข้านอนครั้งหนึ่ง และขณะที่อยู่ใกล้บุคคลที่เราระแวงว่าเขาจะใช้จิตตานุภาพบังคับเรา

จิตตานุภาพบังคับเคราะห์กรรม
เครื่องมือที่จะชักนำเอาเคราะห์ดีเข้ามา คือ ความพยายามเข้มแข็งไม่ท้อถอยหนักแน่นระมัดระวัง เชื่อแน่ในความพากเพียรบากบั่นของตัว มักจะเป็นคนเคราะห์ดีอยู่เสมอ และมีคุณสมบัติอย่างอื่นอีกคือ ความมุ่งหมายและอย่าให้นึกถึงเคราะห์ร้าย ตั้งความมุ่งหมายถึงผลอันใดในชีวิตไว้เท่านั้น เพื่อให้ก้าวหน้ามุ่งตรงไปจนบรรลุสมประสงค์
ความมุ่งหมายจำต้องให้สูงไว้เสมอ เพื่อจะได้มีความพยายามอย่างสูงด้วย แต่การก้าวไปสู่ที่มุ่งหมายนั้น ต้องก้าวอย่างระมัดระวังไม่ก้าวให้ผิด “ ควรมีความปรารถนาให้สูงอยู่เสมอ แต่จะต้องระมัดระวังมิให้เดินพลาด ”
การไม่ยอมแพ้เคราะห์ร้าย เป็นเหตุให้เคราะห์ร้ายพ่ายแพ้เองเมื่อประสบเคราะห์
• จะต้องไม่ให้ใจเสีย เชื่อมั่นในความรู้ความสามารถของตัว รวบรวมกำลังให้พรั่งพร้อม
• ตั้งความมุ่งหมายให้ดีและตกลงแน่ว่าจะมุ่งไปทางไหน
• ใช้ความระมัดระวังให้มากขึ้น กุมสติให้มั่น อย่างไรก็ดีจะปล่อยให้เป็นไปตามยถากรรม ทำการต่อสู้ดังกล่าวแล้วนั้นไม่ได้เป็นอันขาด

การต่อสู้กับเคราะห์
• จะต้องสงบใจ ไม่ตื่นเต้น ไว้ใจตัวและเชื่อแน่ว่า เรามีจิตตานุภาพเป็นเครื่องมือรวมกำลังสติปัญญาของเราให้พรั่งพร้อม เช่นเดียวกับนายเรือที่ไม่รู้จักเสียใจ รวบรวมกำลังเรือและกำลังคนให้บริบูรณ์
• ต้องยึดที่หมายให้แน่น กล่าวคือระลึกถึงผลที่เราต้องการบรรลุนั้นให้แน่วแน่ยิ่งขึ้น เปรียบเสมือนนายเรือที่ตั้งเข็มทิศให้ตรง และให้รู้แน่ว่าจะต้องการให้เรือบ่ายเบี่ยงไปทางไหน
• ใช้ความระมัดระวังให้มากยิ่งกว่าเมื่อก่อนจะเกิดเหตุร้ายอีกหลายเท่า และความวินิจฉัยที่ถูกต้อง ทำทางปฏิบัติของเราเหมือนอย่างหางเสือเรือ ที่จะช่วยให้เรือบ่ายเบี่ยงไปทางทิศที่ต้องการจะไป
• ไม่สามารถจะก้าวไปข้างหน้าได้ก็อย่าถอยหลัง ให้หยุดอยู่กับที่
• ให้รู้สึกว่าเคราะห์นั้นทำให้เราดีขึ้น เป็นครูของเรา เป็นผู้เตือนเรา เป็นผู้ลวงใจเรา อย่าเห็นว่าเคราะห์กรรมเป็นของเลว ไม่น่าปรารถนา ควรคิดว่าเป็นของดีที่ทำให้เราเข้มแข็งมั่นคงขึ้น ให้รู้สึกเสมอว่าเราเกิดมาเรียนทั้งเคราะห์ร้ายและเคราะห์ดี เคราะห์เป็นบทเรียนของเรา ที่จะทำให้เราแจ้งโลกแล้วจะได้พ้นโลก ดังนี้ จะไม่รู้จักเคราะห์ร้ายเลยในชีวิต

ที่มา
http://www.kanlayanatam.com/sara/sara61.htm